Του Αντώνη Ανδρουλιδάκη *
Αν κάτι δείχνει καθαρά η υπόθεση της Βενεζουέλας, είναι ότι η εποχή των προσχημάτων τελειώνει. Η ισχύς δρα όλο και πιο απροκάλυπτα, και όποιος μιλά για εθνική κυριαρχία, λαϊκή αυτοδιάθεση ή ανεξαρτησία μπαίνει αυτομάτως στο στόχαστρο. Άρα τα λαϊκά κινήματα -ιδίως όσα θέτουν εθνοανεξαρτησιακά προτάγματα- οφείλουν να προετοιμαστούν σε βάθος και όχι μόνο συνθηματολογικά.
1. Να προετοιμαστούν για υβριδική καταστολή, όχι μόνο για «καταστολή δρόμου». Η εμπειρία δείχνει πια πολύ καθαρά ότι η αποσταθεροποίηση δεν ξεκινά με τανκς, αλλά με διάβρωση "εκ των έσω". Υπηρεσίες, θεσμοί, ΜΜΕ, μέσα κοινωνικής δικτύωσης, «ανεξάρτητες αρχές», ΜΚΟ, οικονομικοί μηχανισμοί, υπηρεσίες ασφαλείας και δικαστικές πρακτικές μπορούν να λειτουργήσουν ως όπλα.
Τα κινήματα χρειάζεται να αναπτύξουν θεσμική εγρήγορση, πολιτική παιδεία και εσωτερική δημοκρατία, ώστε να αντέχουν διαιρέσεις, εκβιασμούς, απονομιμοποίηση και ποινικοποίηση.
2. Να κατανοήσουν ότι το διεθνές δίκαιο δεν είναι εγγύηση, είναι πεδίο σύγκρουσης. Η περίπτωση της Βενεζουέλας δείχνει ότι το διεθνές δίκαιο επικαλείται μόνο όποιος το χρειάζεται. Οι ισχυροί το παρακάμπτουν χωρίς ντροπή όταν τους εμποδίζει. Άρα τα κινήματα δεν μπορούν να στηρίζονται σε αυταπάτες «νομιμότητας», αλλά οφείλουν να το υπερασπίζονται πολιτικά
και να προετοιμάζονται για σύγκρουση αφηγήσεων, όχι απλώς νομικών επιχειρημάτων
3. Να θωρακίσουν τη σχέση τους με την κοινωνία και όχι μόνο την ηγεσία. Η πιο επικίνδυνη στιγμή για ένα λαϊκό κίνημα είναι όταν αποκόπτεται από τον λαό, μετατρέπεται σε κρατικό μηχανισμό ή υποκαθιστά τη λαϊκή συμμετοχή με «ειδικούς»
Αυτή η "αποξένωση" που φαίνεται να συντελέστηκε -τουλάχιστον εν μέρει- μάλλον και στη Βενεζουέλα μετά τον Τσάβες είναι κρίσιμο μάθημα. Χωρίς συνεχή λαϊκή εγρήγορση, καμία εξουσία -όσο «λαϊκή» κι αν ξεκίνησε- δεν είναι ασφαλής.
4. Να προετοιμαστούν για ψυχολογικό πόλεμο. Πριν από κάθε πραξικόπημα προηγείται δαιμονοποίηση, γελοιοποίηση, ηθική απονομιμοποίηση και κατασκευή «εχθρού του λαού»
Αυτό που βλέπουμε στα social media (όπως και στην Ελλάδα απέναντι στο Κίνημα των Τεμπών ή στην Καρυστιανού) είναι δοκιμασμένο μοτίβο.
Τα κινήματα χρειάζονται δική τους γλώσσα, δικό τους ήθος, δική τους αφήγηση που να μιλά για αξιοπρέπεια, φροντίδα, κοινό και ζωή και όχι μόνο για «αντι-ιμπεριαλισμό»
5. Να συνδέσουν την εθνική ανεξαρτησία με την καθημερινή ζωή του Λαού. Χωρίς αυτό, το εθνοανεξαρτησιακό πρόταγμα μένει αφηρημένο. Ο Λαός κινητοποιείται όταν καταλαβαίνει ότι η ξένη εξάρτηση σημαίνει Τέμπη, σημαίνει υγεία χωρίς γιατρούς, σημαίνει δικαιοσύνη χωρίς Δικαιοσύνη, σημαίνει ζωή χωρίς προστασία. Η λαϊκή κυριαρχία, δηλαδή, δεν είναι σημαία. Είναι η ασφάλεια μιας αξιοβίωτης ζωής.
Συμπερασματικά, μετά τη Βενεζουέλα, τα λαϊκά κινήματα οφείλουν να ξέρουν ότι η ισχύς δεν ντρέπεται, η νομιμότητα είναι απροσχημάτιστα επιλεκτική και -το σοβαρότερο- η εθνική ανεξαρτησία δεν συγχωρείται.
Γι’ αυτό χρειάζεται ρίζες στον λαό, αντοχή στον χρόνο, καθαρό ήθος και επίγνωση ότι η σύγκρουση δεν θα είναι μόνο πολιτική ή οικονομική αλλά βαθιά υπαρξιακή.
* Αναπτυξιακός & Κοινωνικός Ψυχολόγος, Διδάσκων Ψυχολογίας Πανεπιστημίου Neapolis.
Πηγή: social media
Πηγή: social media
Δεν υπάρχουν σχόλια :
Δημοσίευση σχολίου