Η νέα αυτή μορφή περιγράφεται στα ευρωπαϊκά έγγραφα ως “εικονικό 28ο κράτος μέλος”. Ο χαρακτηρισμός είναι πολύ πετυχμένος αφού αποτυπώνει πλήρως τη λειτουργική λογική χωρίς να υπονοεί κάποια γεωγραφικά τοποθεσία στην Ευρώπη. Στην ουσία όταν μια εθνική εταιρεία κράτους -μέλους καταχωρήσει τη λειτουργία της στο “28 ο Καθεστώς”, ισχύουν οι κανόνες της “U Inc.” ανεξάρτητα από το κράτος μέλος στο οποίο υπάρχει η έδρα της.
Η Κομισιόν ισχυρίζεται ότι η έγκριση του 28ου Καθεστώτος δεν αποσκοπεί στην αντικατάσταση του ισχύοντος εταιρικού δικαίου στα 27 κράτη μέλη, ότι πρόκειται για τη συμπλήρωση του με ένα ενιαίο σύνολο κανόνων που οι εταιρείες μπορούν να επιλέξουν ως εναλλακτική λύση στις εθνικές νομικές μορφές.
Δεν είναι όμως έτσι. Η πρόταση της Επιτροπής κάνει λόγο για “Κανονισμό” που βασίζεται στην “αρμοδιότητα της ΕΕ για την εσωτερική αγορά”. Δηλαδή δεν απαιτεί νομοθετικές πράξεις μεταφοράς του στα κράτη μέλη. Δεν είναι Οδηγία που θα έπρεπε να ψηφιστεί σε κάθε ένα από τα 27 κράτη της Ε.Ε αλλά πρέπει να εφαρμοστεί άμεσα. Με την υιοθέτησή της από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα έρθει η χαλάρωση της θεσμικής εποπτείας, η μείωση της εταιρεικής διαφάνειας και η καταστρατήγηση των εργασιακών δικαιωμάτων των εργαζομένων.
Η πρώτη γενναία αντίδραση για το “εταιρικό κράτος” της ΕΕ ήρθε από Παρατηρητήριο Εταιρικής Ευρώπης (CEO) το οποίο σημειώνει ότι το “σχέδιο μεταρρύθμισης του εταιρικού δικαίου της ΕΕ – οι κανόνες για την ίδρυση, την καταχώριση, τη διοίκηση και τη λύση μιας εταιρείας – μπορεί να φαίνεται μάλλον τεχνικό και βαρετό με την πρώτη ματιά. Αλλά στην ουσία πρόκειται για τη μελλοντική ικανότητα των κρατών μελών και των συνδικάτων να υπερασπίζονται τα δικαιώματα των εργαζομένων σε εθνικό επίπεδο, να διασφαλίζουν επαρκή φορολόγηση των εταιρειών και να καταπολεμούν το εταιρικό έγκλημα γενικότερα”.
Η Επιτροπή υπέβαλε την 28η πρόταση για το Καθεστώς , γνωστή και ως «EU Inc.», τον περασμένο Μάρτιο. Από τότε συνεχίζεται ένας διάλογος μέσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση που είναι δύσκολος να κατανοηθεί, μιας και το εταιρικό δίκαιο είναι ήδη πολύπλοκο σε κάθε χώρα μέλος. Προπαγανδιστικά η Κομισιόν προέβαλλε το “28ο Καθεστώς” ως τη λύση για την εταιρική γραφειοκρατία. “Μια Ευρώπη μια αγορά”. Με αυτό το σύνθημα η Κομισιόν υπόσχεται τη δημιουργία νέων εταιρειών “εντός 48 ωρών”.
Αυτό όμως που στην πραγματικότητα διακυβεύεται είναι πολύ μεγαλύτερο. Το CEO κατέληξε σε 8 σημεία τα οποία εξηγούν τι σημαίνει “28ο Καθεστώς”, ποιός και γιατί το προωθεί.
1. Η EU Inc. προέκυψε από εταιρικό λόμπινγκ – εξού και το όνομα της
Το λεγόμενο “28ο Καθεστώς” ανακοινώθηκε για πρώτη φορά στην Έκθεση Letta, η οποία συντάχθηκε από τον πρώην Ιταλό πρωθυπουργό Enrico Letta, τον Μάιο του 2024. Λίγο αργότερα, τον Ιούλιο του 2024, η Πρόεδρος της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν το ανακοίνωσε ως βασική προτεραιότητα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Ανακοίνωσε “ένα νέο νομικό καθεστώς σε ολόκληρη την ΕΕ για να βοηθήσει τις καινοτόμες εταιρείες να αναπτυχθούν”. Η πρόταση προήλθε από το εταιρικό λόμπινγκ, κυρίως από επιχειρηματικά κεφάλαια και τον τεχνολογικό τομέα. Η τελική πρόταση καλύπτει όλες τις επιχειρήσεις – οποιαδήποτε ιδιωτική εταιρεία μπορεί να γίνει εταιρεία της ΕΕ Inc. και με αυτή τη μορφή θα μπορούν να παρακάμψουν τους εθνικούς κανόνες, για παράδειγμα διαχωρίζοντας μέρος των δραστηριοτήτων τους σε μια διαφορετική οντότητα για να αποκτήσουν φορολογικό πλεονέκτημα, να αποφύγουν συγκεκριμένες ρυθμίσεις ή ακόμα και να υπονομεύσουν τα δικαιώματα των εργαζομένων.
2. 48 ώρες για την εγγραφή μιας εταιρείας EU Inc. – ένα ελκυστικό εργαλείο για εγκληματικές δραστηριότητες
Σύμφωνα με την πρόταση, η εγγραφή μιας εταιρείας θα είναι εξαιρετικά εύκολη. Η όλη διαδικασία εγγραφής δεν θα διαρκεί περισσότερο από 48 ώρες και οι αρχές θα έχουν πέντε ημέρες για να την εγκρίνουν. Εάν η εταιρεία είναι εγγεγραμμένη π.χ στην Ισπανία ως ισπανική εταιρεία EU Inc., θα είναι ταυτόχρονα έτοιμη να λειτουργεί ελεύθερα στην Πολωνία, τη Φινλανδία, την Ελλάδα ή οποιοδήποτε άλλο κράτος μέλος.
Όταν όμως η εταιρεία λειτουργεί εκτός του κράτους μέλους στο οποίο είναι εγγεγραμμένη, αυτό θα γίνεται βάσει μιας εξαιρετικά γρήγορης διαδικασίας εγγραφής, χωρίς εύκολη πρόσβαση σε περαιτέρω πληροφορίες.
Οι ανησυχίες που εξέφρασαν σουηδικοί οργανισμοί είναι αποκαλυπτικές. Η αστυνομία, η αρχή οικονομικού εγκλήματος, οι φορολογικές και εισαγγελικές αρχές ανέφεραν ότι “υπάρχει κίνδυνος η εταιρεία EU Inc. να γίνει ένα ελκυστικό εργαλείο για τους εγκληματίες, καθώς είναι εύκολο, γρήγορο και φθηνό να συσταθεί μια τέτοια εταιρεία”.
3. Υπονόμευση των δικαιωμάτων των εργαζομένων – η επιστροφή της «αρχής της χώρας προέλευσης»
Η πρόταση για την μορφή EU Inc., περιλαμβάνει κανόνες για τον τρόπο καταχώρισης, διακυβέρνησης, διάλυσης και δημιουργίας μιας ευρωπαϊκής βάσης δεδομένων τέτοιων εταιρειών. Παρ΄όλο που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ισχυρίζεται ότι η λειτουργία της “δεν θα θίξει τα εργασιακά δικαιώματα”, αυτό δεν ισχύει.
Το άρθρο 4.2 του Κανονισμού, ορίζει ότι τα θέματα που «δεν καλύπτονται» από τον κανονισμό EU Inc. “διέπονται από το εθνικό δίκαιο”. Δηλαδή όσον αφορά τις συλλογικές συμβάσεις, τις συνθήκες εργασίας και τα δικαιώματα στον χώρο εργασίας, οι εταιρείες διέπονται από το δίκαιο της χώρας στην οποία είναι εγγεγραμμένες.
Αυτό θα επέτρεπε στις εταιρείες να εγκατασταθούν σε μια χώρα στην οποία έχουν ελάχιστη ή καθόλου δραστηριότητα, αλλά η οποία βολικά έχει χαμηλά πρότυπα στους μισθούς και τα δικαιώματα των εργαζομένων. Στη συνέχεια, μπορούν να εφαρμόσουν αυτό το μέτρο στους εργαζομένους τους σε χώρες με υψηλότερα πρότυπα.
Εκτός από τον κίνδυνο οικονομικών και άλλων εγκλημάτων, ένα εξίσου σοβαρό πιθανό αποτέλεσμα είναι ότι η πρόταση θα διευκολύνει τη χρήση “εταιρειών-γραμματοκιβωτίων” και την “αγορά καθεστώτος”. Όταν οι εταιρείες μπορούν να αλλάξουν εθνικότητα ή απλώς να ιδρύσουν μια νέα εταιρεία για ειδική χρήση μέσα σε λίγες μόνο ημέρες, τότε ανοίγει ο δρόμος για την επίθεση σε συλλογικές συμβάσεις και στα δικαιώματα των εργαζομένων. Ιδιαίτερα όταν οι εταιρείες αποκτούν νέα νομικά εργαλεία που τους επιτρέπουν να ισχυρίζονται ότι οι εθνικοί νόμοι ή οι συλλογικές συμβάσεις δεν ισχύουν για αυτές.
5. Η EU Inc. θα βοηθήσει τις εταιρείες να ξεφύγουν από τον έλεγχο των αρχών και των συνδικάτων
Εκτός από το γεγονός ότι η πρόταση θα αφήσει στις εταιρείες μεγαλύτερο νομικό περιθώριο να ισχυριστούν ότι οι τοπικές συλλογικές συμβάσεις ή η εργατική νομοθεσία δεν ισχύουν γι’ αυτές, θα τους επιτρέψει επίσης να μην παρακολουθούνται τόσο από τις αρχές όσο και από τα συνδικάτα, εάν λειτουργούν ως εταιρεία EU Inc. Ακόμα κι αν υπήρχε με κάποιο τρόπο σαφής νομική κατοχύρωση στο νομικό κείμενο των δικαιωμάτων των εργαζομένων, τα μέτρα που ελήφθησαν για τη μείωση της υποβολής δηλώσεων και της εγγραφής οδηγούν στην αντίθετη κατεύθυνση.
6. Οι εταιρείες μπορούν να αποφύγουν τη συμμετοχή των εργαζομένων και τα δικαιώματα πληροφόρησης
Σε πολλές χώρες της ΕΕ, οι εργαζόμενοι έχουν αγωνιστεί με επιτυχία για το δικαίωμα εκπροσώπησης σε επίπεδο διοικητικού συμβουλίου στις εταιρείες που τους απασχολούν. Το όριο που ενεργοποιεί το δικαίωμα εκπροσώπησης, ωστόσο, διαφέρει σημαντικά από χώρα σε χώρα. Στη Γερμανία απαιτείται για εταιρείες με 500 υπαλλήλους, ενώ στη Δανία είναι 35, στη Σουηδία 25 και στην Ολλανδία 100. Σε ορισμένες χώρες δεν υπάρχει καθόλου δικαίωμα εκπροσώπησης σε επίπεδο διοικητικού συμβουλίου – για παράδειγμα στη Βουλγαρία.
Εδώ, το μοντέλο της EU Inc. μπορεί να βοηθήσει τους εργοδότες που επιδιώκουν να αποφύγουν αυτήν την υποχρέωση. Το μόνο που θα πρέπει να κάνει ο ιδιοκτήτης είναι να βεβαιωθεί ότι η εταιρεία έχει αρχικά καταχωριστεί σε χώρα χωρίς δικαίωμα συμμετοχής των εργαζομένων.
Όσον αφορά το δικαίωμα στην ενημέρωση, υπάρχει ένα παρόμοιο μοτίβο αποφυγής. Από το σύνολο των 4.900 εταιρειών SE, μόνο 247 φαίνεται να διαθέτουν φορείς ενημέρωσης και διαβούλευσης των εργαζομένων (επιτροπές εργαζομένων). Οι εταιρείες SE είναι «δημόσιες» εταιρείες, με μετοχές που πωλούνται δημόσια, ενώ οι εταιρείες του “28ου καθεστώτος” της ΕΕ είναι εταιρείες περιορισμένης ευθύνης.
7. Οι “εταιρείες-γραμματοκιβώτια” (letterbox companies) , ένα ακόμη καλύτερο εργαλείο για φοροδιαφυγή
Το σχέδιο της EU Inc. θα διευκολύνει πολύ την εγγραφή μιας εταιρείας και την έγκρισή της. Οι “εταιρείες-γραμματοκιβώτια” (letterbox companies) δημιουργούνται με μοναδικό σκοπό την αποφυγή της φορολογίας. Η ευκολία δημιουργίας ενός υποκαταστήματος στο οποίο μπορούν να μεταφερθούν τα κέρδη, θα ανοίξει την όρεξη όσων θέλουν να αποφύγουν τους φορολογικούς ελέγχους.
8. Ο κίνδυνος δημιουργίας μιας νέας εταιρείας θα βαρύνει τα δημόσια ταμεία
Η βασική ιδέα πίσω από πολλά στοιχεία του σχεδίου EU Inc. είναι να επιτρέψει στους επιχειρηματίες, νυν ή μελλοντικούς ιδιοκτήτες εταιρειών, να προχωρήσουν και να μην ανησυχούν υπερβολικά για τους κινδύνους. Δεν υπάρχουν πρότυπα ιδίων κεφαλαίων, αρεκί η μηδενική κεφαλαιακή απαίτηση. Μειώνεται θεσμική εποπτεία σε περιόδους που οι αρχές θα πρέπει να παρέμβουν για να σταματήσουν εταιρείες-φούσκες που θα οδηγήσουν σε δαπανηρές πτωχεύσεις χωρίς να θίγεται η προσωπική περιουσία των ιδιοκτητών τους.
Πηγή: neostrategy.gr
5. Η EU Inc. θα βοηθήσει τις εταιρείες να ξεφύγουν από τον έλεγχο των αρχών και των συνδικάτων
Εκτός από το γεγονός ότι η πρόταση θα αφήσει στις εταιρείες μεγαλύτερο νομικό περιθώριο να ισχυριστούν ότι οι τοπικές συλλογικές συμβάσεις ή η εργατική νομοθεσία δεν ισχύουν γι’ αυτές, θα τους επιτρέψει επίσης να μην παρακολουθούνται τόσο από τις αρχές όσο και από τα συνδικάτα, εάν λειτουργούν ως εταιρεία EU Inc. Ακόμα κι αν υπήρχε με κάποιο τρόπο σαφής νομική κατοχύρωση στο νομικό κείμενο των δικαιωμάτων των εργαζομένων, τα μέτρα που ελήφθησαν για τη μείωση της υποβολής δηλώσεων και της εγγραφής οδηγούν στην αντίθετη κατεύθυνση.
6. Οι εταιρείες μπορούν να αποφύγουν τη συμμετοχή των εργαζομένων και τα δικαιώματα πληροφόρησης
Σε πολλές χώρες της ΕΕ, οι εργαζόμενοι έχουν αγωνιστεί με επιτυχία για το δικαίωμα εκπροσώπησης σε επίπεδο διοικητικού συμβουλίου στις εταιρείες που τους απασχολούν. Το όριο που ενεργοποιεί το δικαίωμα εκπροσώπησης, ωστόσο, διαφέρει σημαντικά από χώρα σε χώρα. Στη Γερμανία απαιτείται για εταιρείες με 500 υπαλλήλους, ενώ στη Δανία είναι 35, στη Σουηδία 25 και στην Ολλανδία 100. Σε ορισμένες χώρες δεν υπάρχει καθόλου δικαίωμα εκπροσώπησης σε επίπεδο διοικητικού συμβουλίου – για παράδειγμα στη Βουλγαρία.
Εδώ, το μοντέλο της EU Inc. μπορεί να βοηθήσει τους εργοδότες που επιδιώκουν να αποφύγουν αυτήν την υποχρέωση. Το μόνο που θα πρέπει να κάνει ο ιδιοκτήτης είναι να βεβαιωθεί ότι η εταιρεία έχει αρχικά καταχωριστεί σε χώρα χωρίς δικαίωμα συμμετοχής των εργαζομένων.
Όσον αφορά το δικαίωμα στην ενημέρωση, υπάρχει ένα παρόμοιο μοτίβο αποφυγής. Από το σύνολο των 4.900 εταιρειών SE, μόνο 247 φαίνεται να διαθέτουν φορείς ενημέρωσης και διαβούλευσης των εργαζομένων (επιτροπές εργαζομένων). Οι εταιρείες SE είναι «δημόσιες» εταιρείες, με μετοχές που πωλούνται δημόσια, ενώ οι εταιρείες του “28ου καθεστώτος” της ΕΕ είναι εταιρείες περιορισμένης ευθύνης.
7. Οι “εταιρείες-γραμματοκιβώτια” (letterbox companies) , ένα ακόμη καλύτερο εργαλείο για φοροδιαφυγή
Το σχέδιο της EU Inc. θα διευκολύνει πολύ την εγγραφή μιας εταιρείας και την έγκρισή της. Οι “εταιρείες-γραμματοκιβώτια” (letterbox companies) δημιουργούνται με μοναδικό σκοπό την αποφυγή της φορολογίας. Η ευκολία δημιουργίας ενός υποκαταστήματος στο οποίο μπορούν να μεταφερθούν τα κέρδη, θα ανοίξει την όρεξη όσων θέλουν να αποφύγουν τους φορολογικούς ελέγχους.
8. Ο κίνδυνος δημιουργίας μιας νέας εταιρείας θα βαρύνει τα δημόσια ταμεία
Η βασική ιδέα πίσω από πολλά στοιχεία του σχεδίου EU Inc. είναι να επιτρέψει στους επιχειρηματίες, νυν ή μελλοντικούς ιδιοκτήτες εταιρειών, να προχωρήσουν και να μην ανησυχούν υπερβολικά για τους κινδύνους. Δεν υπάρχουν πρότυπα ιδίων κεφαλαίων, αρεκί η μηδενική κεφαλαιακή απαίτηση. Μειώνεται θεσμική εποπτεία σε περιόδους που οι αρχές θα πρέπει να παρέμβουν για να σταματήσουν εταιρείες-φούσκες που θα οδηγήσουν σε δαπανηρές πτωχεύσεις χωρίς να θίγεται η προσωπική περιουσία των ιδιοκτητών τους.
Πηγή: neostrategy.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια :
Δημοσίευση σχολίου